f a n t a s t i c o n

Verhalen en meer van Christian Deterink

+menu-


  • Boekrecensie ‘Prussian Blue’, Philip Kerr

    Dit is deel 12 van de Bernie Gunther serie en tevens het twee-na-laatste. Het boek pakt naadloos de draad op van het vorige deel, als Bernie Gunther, na ternauwernood een plot rond de schrijver W. Somerset Maugham te hebben overleefd, nu de Stasi achter zich aan heeft zitten.

    Interessanter wordt het echter als we vanuit 1956 een sprongetje terug in de tijd maken naar 1939. En hier wordt Gunther gevraagd door Heydrich zich bezig te houden met een moordzaak in de Berghof, het buitenverblijf van de Führer zelf! Hier wordt Gunther al snel de speelbal tussen diverse Nazi-kopstukken.

    Hiermee is dit al met al weer een zeer smakelijke aflevering in de Gunther-serie. Nog twee te gaan! Die ga ik ook zeker nog lezen!


  • Boekrecensie ‘The Road’, Vasily Grossman

    Dit is een verhalenbundel van Grossmann, een Russische Jood uit pak hem beet de eerste helft van de vorige eeuw, die uiteraard veel schreef over WOII en die intussen moest zien te overleven onder de communistische repressie.

    De verhalen zijn heel verschillend van karakter. De bundel begint met een weemoedig relaas over de shtetl Berdichev waar Grossmann opgroeide, maar bevat óók een verbijsterend gruwelijk essay over vernietigingskamp Treblinka. Andere verhalen nemen opvallend genoeg zelfs soms een dier als hoofdpersoon (een hond die net als Laika de ruimte wordt ingeschoten en een muilezel die de veldtocht van Duitsland in Rusland in beide richtingen meemaakt). De verhalen zijn geordend naar periode worden vergezeld van uitgebreide inleidingen en commentaren.

    In totaal is dit hiermee een zeer boeiend boek, dat evenwel misschien niet iedereen zal aanspreken gezien de loodzware materie.


  • Boekrecensie ‘De ontdekking van Moskou’, Harry Mulisch

    Van de schrijver Mulisch, onderdeel van de zogenaamde vroegere Grote Drie, kon me eigenlijk maar één boek ècht bekoren; namelijk ‘De ontdekking van de Hemel‘. Andere boeken vond ik echter beduidend minder.

    En dan dit boek; dat postuum is verschenen en nooit door Mulisch zelf is gepubliceerd. Daar had hij -naast dat het manuscript onaf was- denk ik goede reden voor, want nee: dit is een redelijk onleesbaar werkstukje.

    Mulisch doet hierin een beetje wat hij wel vaker doet: filosoferen over het schrijven. In dit boek doet hij dat met het Droste Effect. Zo’n zogenaamd recursief verhaal kan interessant zijn, zie bijvoorbeeld dat ene boek van Pennac of zelfs een verhaal van mij zelf: ‘The Joker‘.

    Maar bij Mulisch wordt het vervelend als hij schrijft over een schrijver, die schrijft over een schrijver, die schrijft over een schrijver. Hierdoor wordt er niet alleen een verhaal verteld, maar zijn ook in minimaal twee niveaus voetnoten geplaatst. En ook nog eens miet alleen door Mulisch, maar óók door de redacteuren die na diens dood het onaffe manuscript alsnog probeerden af te ronden.

    Deze vermoeiende opzet zorgt ervoor dat ik weinig trek meer had in waar het boek uiteindelijk over zou moeten gaan: een mislukte ‘ontdekkingsreis’ naar Moskou in het jaar 1492. Nee, ik had toen inmiddels dit boek allang weggelegd. Jammer.


  • Boekrecensie ‘Stephen Florida’, Gabe Habash

    Dit boek kon me ondanks de ronkende recensies op voor- en achterkaft niet erg bekoren. Duidelijk is dat hoofdpersoon Florida een getroebleerde ziel is; hij doet en denkt de gekste dingen en intussen is hij obsessief met die aartslelijke sport worstelen bezig en begint hij wel/niet een relatie met ene Mary Beth.

    Habash beschrijft dit alles in een weerbarstige, zeker niet soepel leesbare, schrijfstijl. Veel deed me denken aan dat andere veelgeprezen boek van de laatste jaren dat me niet kon bekoren; dat boek van Atticus Lish met die veel te lange titel.

    Kortom: nee; niet echt een succes dit boekwerk; ik ben ergens halverwege afgehaakt.


  • Boekrecensie ‘The other Side of Silence’, Philip Kerr

    De inmiddels helaas gestorven Philip Kerr heeft maar liefst veertien boeken weten af te ronden over Bernie Gunther (1 2 3), en dit is hiervan deel elf. In alles is dit weer een typische Gunter: hij ontmoet weer tal van historische personages, is zoals altijd zwartzallig en cynisch, maar ook rap van de tongriem gesneden, hij legt het weer eens aan met een ‘femme fatale’ en raakt verwikkeld in een ongedacht plot dat al snel erg gevaarlijk wordt.

    In dit boek, dat speelt in 1956, is Gunther onder een schuilnaam hotel-conciërge in een Frans hotel. Hij komt in contact met de schrijver W. Somerset Maugham, die afgeperst blijkt te worden door iemand die Gunther nog kent vanuit de oorlog. Al snel blijkt niet zozeer de homoseksuele geaardheid van Maugham het hete hangijzer, maar een nogal pijnlijke verwikkeling in de Engelse geheime dienst rondom de dubbelspion Guy Burgess.

    Al met al is dit een boek dat misschien niet meer heel verrassend is, maar toch wel weer kostelijk is geschreven. Een prima loot aan de stam! Nu delen 12-14 nog!


  • Boekrecensie ‘Inca’, Geoff Micks

    Dit is een boek dat in eigen beheer is uitgeven, maar elk daaruit volgende vooroordeel dat het wel een matig boek zal zijn komt op geen enkele manier uit. Want ja: dit is echt een kneiter-goede historische roman! Met een overtuigende stijl bewijst Micks dat hij zeer goed kan schrijven en daarnaast heeft hij overduidelijk veel kennis over het Inca-rijk.

    De gekozen vertelstijl is erg effectief als de oude Inca-edelman Haylli aan een Spaanse priester zijn hele levensverhaal uit de doeken doet. En dat levensverhaal is zeer intrigerend en ook nauw verbonden met de laatste bloeiperiode van het Inca-rijk: voor het ten tijde van de aankomst van de Spaanse conquistadores volledig in elkaar zal klappen.

    Haylli zit hierbij heel dicht bij het vuur, als zoon en later ook de opvolger van de Tocoyricoc, ‘Hij die alles ziet’: zeg maar de opper-rekenmeester of minister van Financiën van de Inca’s. Hij groeit op samen met de jongens die de laatste drie grote generaals zullen worden van de Inca’s (Chalcuchima, Quisquis en Ruminavi), is bevriend met Huayna Capac (de laatste grote Inca-‘keizer’) en is de mentor van diens zonen (waaronder Atahualpa, Huascar en Manco). En zo maakt hij van dichtbij mee hoe het hele kaartenhuis in elkaar stort, als eerst al het rijk verzwakt raakt door een langdurige militaire campagne in het noorden (rond Quito), de bevolking keihard wordt geraakt door de door de Spanjaarden meegebrachte plagen, er daarna een vernietigende strijd om de troon tussen Huascar en Atahualpa volgt en ten slotte Francisco Pizarro zich aandient, die bij de eerste de beste gelegenheid, de troonpretendent gijzelt en zo het hele Inca-rijk verlamt.

    Micks vertelt dit alles in een voortreffelijke stijl, waarbij de enige aanwijzing dat dit boek niet door een uitgeverij is uitgebracht de opmaak van de alinea’s is. Van begin tot eind is dit boek smullen geblazen! Een onverwachte voltreffer dit!

     


  • Tv-recensie ‘Stranger Things’, seizoen 3

    Posted on by admin

    Deze veelgeroemde serie begon natuurlijk met een fantastisch eerste seizoen. Een seizoen die een prachtige pastiche was van al die films en thema’s uit de jaren ’80, soms zelfs heel letterlijk. En op zich was ik blij met het nieuws dat er nog enkele extra seizoenen zouden volgen. Maar inmiddels vraag ik me af of dat wel zo’n goed nieuws was. Achteruitkijkend was seizoen 2 toch wel echt teveel een herhalingsoefening.

    En dan seizoen 3. Helaas biedt ook dit teveel meer van hetzelfde en daarbij vertoont het duidelijk meer zwakheden. Aardig gevonden is op zich dat alles draait om het nieuwe winkelcentrum (The Starcourt Mall) in Hawkins, echt zo’n typisch verschijnsel uit deze tijd. En de vele referenties naar onder meer Back to the Future en The Terminator zijn ook op zich geestig.

    Maar wat me toch wel stoorde is dat alwéér dezelfde ‘teampjes’ op pad gaan als een nieuwe bedreiging zich aandient: Joyce en Hopper, Dustin en Steve, Nancy en Jonathan en natuurlijk het ‘stelletje’ Eleven en Mike. Dat is wel erg gemakzuchtig.

    Ook het plot laat toch wel te wensen over. Oké, dat de ‘mind flayer’ nog steeds rondwaart in Hawkins en weer van zich laat horen, dat kan. Maar dat de Russen heimelijk een kolossale onderaardse installatie (een gemiddelde Bond-schurk waardig) in Hawkins, midden in het Amerikaanse hartland, hebben gebouwd, tja, dat is toch wel moeilijk om in mee te gaan. Zeker als een clubje koters, onderling vrolijk kibbelend, die onderaardse vesting ook nog eens heel simpel binnen weet te dringen. Dan wordt het naar mijn idee allemaal iets te kluchtig en te onbenullig, hoe leuk dat nieuwe personage van Erica (het betweterige zusje van Lucas) op zich ook is.

    Alles komt natuurlijk weer samen in een finale die, alhoewel prima uitgevoerd, toch eerlijk gezegd niet zo heel opmerkelijk meer is. Of het moet zijn dat Hopper het deze keer niet overleeft (of toch niet….?).

    Hiermee is dit inmiddels een serie die haar glans toch wel echt heeft verloren en helaas al iets te lang doorloopt. Jammer…


  • Tv-recensie ‘The Last Czars’

    Posted on by admin

    Dit is een gedramatiseerde documentaire over de laatste tsaar van Rusland, Nicolaas II. Met het soortgelijke en zeer matige docu-drama ‘The Roman Empire‘ in het achterhoofd, begon ik met wat twijfel te kijken, maar dit blijkt gelukkig een veel betere serie te zijn.

    Het meeslepende (maar niet geheel onbekende) verhaal wordt verteld door de voormalige Franse tutor van de kinderen van de tsaar. Hij wordt in 1925 gevraagd om een jonge vrouw te ondervragen die claimt Anastasia te zijn; de jongste dochter van de voormalige keizer. Dat is misschien verteltechnisch vrij onlogisch, want uiteindelijk gaat het verhaal natuurlijk over de ondergang van tsaar ‘Nicky’ zelf.

    Die blijkt, daar zijn de geschiedenisboeken het over eens, vooral een enigszins wereldvreemde onnozele hals te zijn: hij meent het allemaal nog niets eens zo slecht, maar een eindeloze serie foute keuzes leiden tot bloederig neergeslagen opstanden, een verloren oorlog tegen Japan, een kelderende populariteit onder het volk en een de dramatische verlopende WOI. Zijn liefhebbende en strenggelovige vrouw ‘Alix’ papt dan ook nog eens aan met een sinistere en zeer charismatische Siberische monnik die op die manier veel invloed krijgt in het hof. We hebben het dan over Raspoetin natuurlijk; een zeer intrigerende historische personage!

    Dat Nicky de situatie keer op keer niet goed inschat blijkt ook wel uit het feit dat hij in 1917, als alles echt fout gaat, er niet meteen voor kiest naar het buitenland te vluchten. Aanvankelijk wordt hij nog redelijk netjes behandeld door Kerenski (zeer boeiende vraag: waar zou Rusland nu staan als deze Kerenski aan de macht had kunnen blijven en niet na een half jaartje weer omver was geworpen door de bolsjewieken van Lenin?) maar als de extremere Sovjets de macht krijgen, kan de rampspoed niet uitblijven. Ik heb het dan natuurlijk de dramatische executie van het gehele keizerlijke gezin in Jekaterinburg in 1918.

    Deze serie vertelt dit fascinerende verhaal op boeiende wijze. De overigens wel erg Engels-Engels pratende acteurs vervullen hun rol prima, met name Ben Cartwright als Rasputin. En hiermee is dit een prima genietbare docu-serie. Goed gedaan!


  • Boekrecensie ‘Voor de val’, Noah Hawley

    Posted on by admin

    Deze schrijver kennen we natuurlijk van de excentrieke serie ‘Legion‘, maar vooral van drie heerlijke seizoenen ‘Fargo‘! Van beide series is hij de showrunner, maar hij is dus ook schrijver (net als bijvoorbeeld David Benioff dat is).

    En ook als schrijver is Hawley zeer te genieten. Met dit boek schotelt hij je een zondermeer interessante vertelling voor over hoe een zakenvliegtuigje in zee crasht en slechts twee inzittenden overleven. Dat gegeven is vooral gebruikt om een raamvertelling aan op te hangen, waarin vrijwel alle inzittenden van dat vliegtuigje aan bod komen. Een malafide Wall-street-bons, de baas van een tv-station, een stewardess die wil stoppen met haar werk, een door haar geobsedeerde co-piloot en een consciëntieuze piloot bijvoorbeeld. Hawley weet hen allen vakkundig tot leven te brengen en kenschets hiermee en passant allerlei eigentijdse worstelingen in de levens van deze mensen.

    Maar hoofdpersoon is toch de schilder Scott, die de crash op miraculeuze wijze overleeft en te maken krijgt met de mediastorm die volgt. Hij duikt uiteindelijk onder bij de tante van de kleuter JJ, de andere overlevende. En ten slotte confronteert hij de lompe tv-presentator die allerlei onzin-theorieën over de vliegtuigcrash de wereld in helpt. Hawley stelt hier onverbloemd de hijgerigheid van de hedendaagse media ter discussie en houdt  hiermee en passant hedendaags USA een spiegel voor.

    Al met al is dit hiermee een zeer sterk boek. Als ik toch een kritiekpuntje mag geven: van de achterflap-tekst klopt erg weinig; wie schrijft die dingen toch? Hebben die mensen überhaupt het boek gelezen? En het is niet voor het eerst dat ik dat constateer. Heel vreemd!